Ocena współczensnego człowieka

Opisując je człowiek hubrystyczny dokonuje wielu deformacji poznawczych: poddaje rewizji własną historię swego życia, wyolbrzymia swoją rolę w aktualnych działaniach i snuje fantazje na temat przyszłych czynów. Różnorodne źródła, takie jak autobiografie, utwory literackie i badania empiryczne, pozwalają dokładniej poznać te zniekształcenia. Przedstawię kilka z nich. Poniższa lista nie jest ani rozłączna, ani wyczerpująca (por. Greenwald, 1980). W obrazie własnej osoby często występuje deformacja, którą nazywam złudzeniem sprawstwa. Polega ono na przecenianiu swojej roli w inicjowaniu działań, w kierowaniu ich przebiegiem i w tworzeniu ostatecznego wyniku. Często człowiek hubrystyczny, który nie odgrywał większej roli w poczynaniach ekonomicznych czy militarnych, uważa się za głównego ich sprawcę, za sprawcę posiadającego pełną kontrolę nad zdarzeniami, za konkwistadora, zdolnego do osiągnięć na skalę hi-storyczną.

Złudzenie to występuje wyraźnie w działaniach zbiorowych. Nawet wówczas, gdy wkład pracy poszczególnych członków grupy jest identyczny, człowiek hubrystyczny przyjmuje zasadę Primus Inter Par es i stara się wykazać, że jego wysiłek był bardziej twórczy i wydajniejszy niż innych, że ci ostatni działali pod jego wpływem.

You can skip to the end and leave a response. Pinging is currently not allowed.

Leave a Reply